
Krank mili, motorun kalbi olarak kabul edilir. Pistonların yukarı-aşağı hareketini dönme hareketine çeviren bu parça, motorun tüm mekanik parçalarının uyumlu çalışması için kritik öneme sahiptir. Ancak krank mili, sürekli yüksek hızda ve büyük yükler altında çalıştığı için aşırı sürtünmeye ve ısınmaya maruz kalır. İşte bu noktada yağlama sistemi, milin güvenli ve uzun ömürlü çalışmasını sağlar.
Krank mili yağlama sistemi, motor yağı kullanılarak mil ve yataklar arasındaki sürtünmeyi azaltır, ısının dağılmasını sağlar ve metal yüzeylerin aşınmasını önler. Motor sağlığı için yağlama sistemi ne kadar önemliyse, krank milinin düzgün çalışması da motorun performansını doğrudan etkiler.
Krank mili yağlama sistemi, motor yağı ile krank milinin yatakları ve yüzeyleri arasında ince bir film tabakası oluşturarak sürtünmeyi minimize eden mekanizmadır. Bu sistemin temel görevleri şunlardır:
Mil ve yatak yüzeylerinin aşınmasını önlemek
Milin ısısını dağıtarak aşırı ısınmayı engellemek
Metal-metal temasını ortadan kaldırmak
Motor performansını ve ömrünü artırmak
Kısacası, yağlama sistemi krank milinin sağlığını ve motorun verimliliğini doğrudan korur.
Krank mili yağlama sistemi, genellikle basınçlı yağlama prensibi ile çalışır. İşleyiş şu şekilde gerçekleşir:
Motor çalıştırıldığında yağ pompası devreye girer ve motor yağını emer, basınçlı şekilde motorun kritik noktalarına gönderir. Bu basınç, yağın krank mili yatakları, biyel yatakları ve diğer hareketli parçalara ulaşmasını sağlar.
Krank mili milimetre seviyesindeki yağ kanalları ve deliklerinden yağ alır. Bu kanallar:
Milin iç yapısına yağ taşır
Yatak yüzeylerinde ince yağ filmi oluşturur
Yağın düzgün dağılımını sağlar
Yağ, mil ve yatak arasında ince bir film tabakası oluşturur. Bu film, sürtünmeyi azaltır ve metal yüzeylerin doğrudan temasını engeller.
Yağ, mil ve yataklardan geçtikten sonra kartere geri döner. Burada tekrar filtreden geçirilip pompa aracılığıyla devreye alınır. Bu döngü sürekli olarak devam eder.
Krank mili yağlama sistemi olmasaydı veya yetersiz çalışsaydı motor ciddi şekilde zarar görürdü:
Aşırı sürtünme: Mil ve yataklar birbirine sürtünür, aşınma hızlanır.
Isınma ve deformasyon: Mil aşırı ısınır, eğilme veya bükülme oluşabilir.
Performans kaybı: Motor verimi düşer, güç kaybı yaşanır.
Titreme ve ses sorunları: Mil düzgün dönmez, motor titreşir ve metalik sesler oluşur.
Yağlama sistemi, milin güvenli ve sessiz çalışmasını sağlayarak motor ömrünü doğrudan artırır.
Krank mili yağlama sistemi düzgün çalışmazsa, çeşitli sorunlar ortaya çıkar:
Yağ basıncı düşüklüğü: Mil yeterince yağlanmaz ve sürtünme artar.
Kalitesiz veya eski yağ kullanımı: Yağ viskozitesi düşer, film tabakası oluşmaz.
Kanalların tıkanması: Kir, tortu veya metal parçacıkları yağ akışını engeller.
Pompa arızası: Basınçlı yağ sağlanamaz, mil ve yataklar yeterince yağlanmaz.
Bu tür durumlar, milin ve motorun ömrünü ciddi şekilde kısaltır.
Krank mili yağlama sisteminin sağlıklı çalışması için şu önlemler önemlidir:
Düzenli yağ ve filtre değişimi: Üretici önerilerine göre motor yağı ve filtresi değiştirilmelidir.
Kaliteli yağ kullanımı: Motor tipi ve kullanım koşullarına uygun yüksek kaliteli yağ tercih edilmelidir.
Yağ seviyesini kontrol etmek: Eksik yağ mil ve yatakların zarar görmesine yol açar.
Tıkalı kanalların temizlenmesi: Revizyon veya motor bakımlarında yağ kanalları kontrol edilmelidir.
Bu önlemler, motorun ve krank milinin ömrünü ciddi şekilde uzatır.
Krank mili yağlama sistemi, motorun sağlıklı ve verimli çalışmasının temel unsurlarından biridir. Basınçlı yağlama ile mil ve yatak yüzeylerinde sürtünmeyi minimuma indirir, ısıyı dağıtır ve metal yüzeyleri korur. Yetersiz yağlama, milde aşınma, deformasyon ve motor performans kaybına yol açar.
Kısacası, yağlama sistemi çalıştığı sürece krank mili sessiz, dengeli ve uzun ömürlü bir şekilde görevini yerine getirir. Motorun kalbi olarak krank milini korumak için düzenli bakım ve doğru yağ kullanımı şarttır.